Canım Ülkem · Marmara Bölgesi
İstanbul: Şehrimin Gölge Oyunu
İstanbul ilini Galata Kulesi, Karagöz Oyunu, Miniatürk, Tanbur Yapımı gibi kültür ve doğa ögeleriyle tanıtan okul öncesi sanat atölyesi.
- A: 50 dakika · B–E: 20–25 dakika
- Karton silüet ve ışıkla gölge
- 48–72 ay (36–48 ay uyarlamalı)
Ücretsiz indirin
PDF; öğretmen rehberi, künye, etkinlik planı, Türkiye ve bölge tanıtımı ile 4 görseli bir arada taşır.
Yazdırırken yatay A4 ve gerçek boyut / %100 seçin.
Etkinlik planı
Odak ve kavramlar
şehir silüeti · yakın–uzak, büyük–küçük, aydınlık–karanlık, silüet
Malzemeler
Kalın koyu karton, açık renkli duvar veya kağıt, düşük ısılı el feneri, çocuk makası
Öğretmen hazırlığı
İlgili tanıtım ve baskı sayfaları önceden seçilir. A4 yatay ve gerçek boyut / yüzde 100 ayarı kullanılır; dört görsel tek sayfaya küçültülmez. Şehir silüeti için geniş çalışma alanı hazırlanır. Renkli örnek en fazla bir ortak kopya olabilir; kalıp kullanımı çocuğun ihtiyacına göre seçilir.
01 renkli sanat örneği öğretmene; 02 uygulama kalıbı sanat masasına; 03 renkli kültür kompozisyonu ortak incelemeye; 04 siyah beyaz kompozisyon isteğe bağlı boyamaya ayrılır. Renkli örnek tamamlanmış tek doğru ürün gibi sunulmaz.
A · Tanıma ve sanat (50 dakika)
-
0–5 dakika · Yolculuğa giriş
Öğretmen önce yedi bölgenin resimlerinin olduğu Türkiye sayfasını, sonra Marmara illerinin sayfasını açar ve İstanbul'u gösterir. İstanbul'un renkli sayfasından Galata Kulesi, Karagöz Oyunu ve Miniatürk resimlerinin adları kısaca okunur. Öğretmen sorar: 'Bu uzun kuleyi daha önce bir yerde gördünüz mü?'
-
5–10 dakika · Malzemeyle tanışma
Kalın koyu karton, düşük ısılı el feneri ve yuvarlak uçlu makaslar incelenir. İki ev arasındaki siyah kule gölgesinin olduğu örnek resme kısaca bakılır, resim masanın yanına alınır. Yetişkin feneri sabit tutar, karton bir biçimi duvara yaklaştırıp uzaklaştırır: 'Gölge ne zaman büyüdü? Parmağınızla gösterin.'
-
10–30 dakika · Kendi eserim
Çocuklar kule ile iki evin çizgilerinin olduğu kalıba bakarak kalın kartona büyük biçimler çizer ve yetişkin desteğiyle keser. Silüetler açık renkli duvara tutulur; fener hep duvara dönük kalır, uzaklığı değiştirilir. Parçaların yerini ve işin nasıl biteceğini çocuk seçer; gerekirse kısa bir hareket arası verilir.
-
30–40 dakika · Bak ve değiştir
Çocuk arkadaşıyla gölgelere bakar; en çok iki yapı ve bir ağacı birleştirerek kendi şehir silüetini kurar. İsteyen çocuk bir parçanın yerini değiştirir, yeni bir parça ekler ya da çalışmasını olduğu gibi bırakır. Öğretmen kararı kısa bir cümleyle söyler: 'Kuleyi evlerin arasına aldın.'
-
40–50 dakika · Paylaş ve toparla
İsteyen çocuk eserindeki bir ayrıntıyı gösterir; İstanbul'un renkli sayfasındaki Galata Kulesi resmine dönülerek esere ilham veren kule hatırlanır. Malzemeler birlikte toplanır, ıslak işler düz zeminde kurumaya bırakılır. Öğretmen her çocuğun seçimini ve kullandığı tekniği kısa bir notla kaydeder.
Devam blokları: farklı günlere dağıtılabilir
B · Kültürü İnceliyorum · 20 dakika
Öğretmen İstanbul'un renkli sayfasını yeniden açar; ilk gün konuşulmayan Sarıyer böreği ile tanbur yapan usta resimleri seçilir, börek yalnız resimden tanınır. Öğretmen sorar: 'Böreği de tanburu da insanlar elleriyle yapmış. Bu iki resimde başka ne benziyor?' İsteyen çocuk sayfanın siyah beyaz halinden seçtiği tek bir resmi kendi renkleriyle boyar, boyalar ağızdan uzak tutulur. Boyanan resim gölge çalışmasının yanına konur; çocuk ortak bir renk ya da biçimi söyler veya parmağıyla gösterir.
C · İki Küçük Deneme · 20 dakika
Kalan kartonlardan kesilmiş aynı ev biçimiyle iki deneme yeri hazırlanır: birinde karton duvara yakın, ötekinde fenere yakın tutulur. Öğretmen önce tahmin sorar: 'Kartonu fenere yaklaştırırsak gölgesi ne olur?' Çocuklar iki denemeyi de yapar; fener ve duvar yerinde kalır, yalnız kartonun yeri değişir. Öğretmen çocukların gördüğü farkı kısa bir cümleyle söyler: 'Karton fenere yaklaşınca gölgesi büyüdü.'
D · Kendi Düzenim · 25 dakika
İki ev arasındaki kule gölgesinin olduğu örnek resme kısaca bakılır, sonra resim kenara alınır. Çocuk evlerini, kulesini ve ağacını önce yapıştırmadan masada dener; arkadaşıyla çalışan çocuk kendi bölümüne kendisi karar verir. Gölgeyi duvara tutmadan önce iki uzaklık seçer ve tahminini söyler: 'Burada gölge büyük olacak.' Çocuk isterse eserine bir ad koyar; öğretmen bu adı çocuğun kendi sözcükleriyle not eder.
E · Eserimi Paylaşıyorum · 20 dakika
Çalışmalar çocukların göz hizasında yan yana asılır; her çocuk eserinden bir rengi ya da biçimi gösterir, arkadaşları fark ettikleri bir ayrıntıyı söyler. Türkiye ve Marmara sayfalarına dönülür, öğretmen sorar: 'Marmara sayfasında bizim gölge şehrimize benzeyen resim hangisi?' Asılı eserlere dokunmadan bakmak gibi, emekle yapılan işlere özen göstermenin yolları konuşulur. Her çocuk bir dahaki sefere denemek istediği malzemeyi söyler ve eserini sergilemeyi ya da eve götürmeyi seçer.
Yaşa göre uyarlama
- 4–5 yaş: Hazırlanmış tek büyük silüetle yakın ve uzak konumlar denenir.
- 5–6 yaş: İki uzaklığı seçip gölgenin büyüklüğü hakkında önce tahminde bulunması desteklenir.
- 36–48 ay: İsteğe bağlı uyarlama: süre 15–20 dakikalık kısa parçalara ayrılır. Tek kültür ögesi, bir teknik ve iki büyük parça sunulur; kesme yetişkin tarafından yapılır. Adları ezberleme veya sayfayı tamamlama beklentisi oluşturulmaz.
Aynı konu üzerinde farklı büyüklükte parça ve farklı destek düzeyi sunulur. Büyük çocuk küçük çocuğun ürününü tamamlamaz; malzeme uzatabilir ve kendi denemesini gösterebilir. Sözel anlatım yerine işaret, bakış veya resimle seçim kabul edilir.
Uygulama güvenliği
Yuvarlak uçlu makas ve yaşa uygun malzemeler kullanılır; büyük parçalar tercih edilir. Boyalar ve hamur ağza götürülmez. Görsellerdeki yiyecekler tanıma içindir; bu planda pişirme veya tadım bulunmaz. Işık göze tutulmaz; sıcak lamba ve tam karartma kullanılmaz.
Öğretmen gözlemi
- Çocuk renk, malzeme veya yer konusunda bir seçim yaptı mı?
- Şehir silüeti için kullanılan tekniği nasıl denedi; ne kadar desteğe ihtiyaç duydu?
- Bir kültür ya da doğa ögesini kendi eserindeki bir ayrıntıyla ilişkilendirdi mi?
Evde devam
Aileye çocuğun seçtiği şehir silüeti ayrıntısı anlatılır. Evde bir desen, doku veya benzer biçim fark edilip ertesi gün sözcükle, işaretle veya çizimle paylaşılabilir. Fotoğraf, gezi, yiyecek veya satın alınacak malzeme istenmez.
Öğretmene öneri
Tek oturumda bütün kültür ögeleri anlatılmaz. Aynı il sayfası farklı günlerde yeniden açılabilir. Örnekler yerel çeşitliliği tanıtır; bir yiyeceğin veya sanatın yalnız bu ile ait olduğu söylenmez. Mimari çizimler sanatsal sadeleştirmedir.
Kültür ve doğa kaynakları
Planlarınıza ekleyin
Üyeyseniz Projeler ve Atölyeler sayfasında “Canım Ülkem: Marmara Bölgesi” serisini açıp illeri günlerinize dağıtabilirsiniz.
Projeler ve Atölyeler