Canım Ülkem · Ege Bölgesi
Kütahya: Çiçekli Desen Tabağım
Kütahya ilini Porselen, Leblebi, El Nakışı, Eski Hükümet Konağı gibi kültür ve doğa ögeleriyle tanıtan okul öncesi sanat atölyesi.
- A: 50 dakika · B–E: 20–25 dakika
- Sünger baskısı ve iri çini desenleri
- 48–72 ay (36–48 ay uyarlamalı)
Ücretsiz indirin
PDF; öğretmen rehberi, künye, etkinlik planı, Türkiye ve bölge tanıtımı ile 4 görseli bir arada taşır.
Yazdırırken yatay A4 ve gerçek boyut / %100 seçin.
Etkinlik planı
Odak ve kavramlar
desenli tabak · az–çok, seyrek–sık, iz, tekrar
Malzemeler
Geniş süngerler, yıkanabilir boya, sığ boya tabağı, kalın pastel, renkli kağıt, yapıştırıcı, resim kağıdı, kağıt tabak
Öğretmen hazırlığı
İlgili tanıtım ve baskı sayfaları önceden seçilir. A4 yatay ve gerçek boyut / yüzde 100 ayarı kullanılır; dört görsel tek sayfaya küçültülmez. Desenli tabak için geniş çalışma alanı hazırlanır. Renkli örnek en fazla bir ortak kopya olabilir; kalıp kullanımı çocuğun ihtiyacına göre seçilir.
01 renkli sanat örneği öğretmene; 02 uygulama kalıbı sanat masasına; 03 renkli kültür kompozisyonu ortak incelemeye; 04 siyah beyaz kompozisyon isteğe bağlı boyamaya ayrılır. Renkli örnek tamamlanmış tek doğru ürün gibi sunulmaz.
A · Tanıma ve sanat (50 dakika)
-
0–5 dakika · Yolculuğa giriş
Öğretmen Türkiye sayfasında Ege'yi, Ege sayfasında da mavi çiçekli tabağın durduğu Kütahya'yı gösterir. Kütahya sayfasındaki porselen, leblebi ve el nakışı resimleri adlarıyla tanıtılır: 'Bu kadın vazoya çiçek boyuyor, buna porselen denir.' Çocukların evde gördüğü desenli tabakları ya da işlemeli örtüleri dinlenir.
-
5–10 dakika · Malzemeyle tanışma
Öğretmen mavi çiçekli, kenarı mavi ve yeşil noktalı tabak örneğini kısa süre gösterir, sonra masanın yanına bırakır. Sünger sığ tabaktaki boyaya hafifçe değdirilir, fazlası tabağın kenarına sıyrılır, sonra kağıda bastırılıp kaldırılır: 'Bastır, kaldır. Bak, süngerin izi kaldı.' Sünger sürüklenince çıkan uzun iz de gösterilip konuşulur.
-
10–30 dakika · Kendi eserim
Çocuklar kağıt tabağın ortasına sünger izleriyle büyük bir çiçek basar: yuvarlak bir orta, çevresinde oval yapraklar. Kenar boyunca aralıklı mavi ve yeşil izler eklenir. Rengi, izin yerini ve yönünü çocuk seçer; yorulan çocuğa kısa bir esneme arası verilir ve çocuk eserini kendi eliyle bitirir.
-
30–40 dakika · Bak ve değiştir
Çocuk tabağına arkadaşıyla birlikte bakar; yaprak sayısını ve kenardaki izlerin sık mı seyrek mi olacağını kendisi seçer. Öğretmen 'Bir şey eklemek ister misin?' diye sorar. Çocuk yeni bir iz ekler, bir parçanın yerini değiştirir ya da tabağını olduğu gibi bırakır; öğretmen 'Kenara yeşil iz ekledin.' diyerek kararını söze döker.
-
40–50 dakika · Paylaş ve toparla
İsteyen çocuk tabağındaki bir ayrıntıyı gösterir. Kütahya'nın resimli sayfalarına dönülüp sorulur: 'Bu tabağı yaparken hangi resimden fikir aldık?' Malzemeler birlikte toplanır, ıslak tabaklar düz zeminde kurumaya bırakılır; öğretmen her çocuğun seçtiği rengi ve kullandığı tekniği kısa bir notla kaydeder.
Devam blokları: farklı günlere dağıtılabilir
B · Kültürü İnceliyorum · 20 dakika
Kütahya kültür sayfası yeniden açılır. Bu kez Murat Dağı'nda kayak yapan çocuk ile sini mantısı konuşulur: 'Hangisi doğada var, hangisini insanlar eliyle yapıyor?' İsteyen çocuk sayfanın siyah beyaz eşinden tek bir resim seçip kalın pastelle boyar; çizginin dışına taşan renk olduğu gibi kalır. Nakış işleyen kadının iğne hareketi oturulan yerde elle canlandırılır, ardından desenli tabakla ortak bir renk ya da biçim parmakla gösterilir; leblebi ve mantı yalnız resimden tanınır.
C · İki Küçük Deneme · 20 dakika
Resim kağıdına aynı süngerle iki iz basılır: biri az boyayla, biri çok boyayla. Önce tahmin sorulur: 'Sizce çok boyalı sünger nasıl bir iz bırakır?' Çocuklar iki izi de kendileri basar ve gördükleri farkı sözle ya da parmakla gösterir; öğretmen 'Boyayı çoğaltınca iz değişti.' diyerek aradaki bağı söyler. Beklenmedik bir iz çıkarsa yanına yeni bir deneme basılır, beğenilen iz asıl tabakta kullanılır ve boyalı eller ağızdan uzak tutulup yıkanır.
D · Kendi Düzenim · 25 dakika
Mavi çiçekli tabak örneğine kısaca bakılır, sonra kenara alınır. Çocuk renkli kağıttan büyük parçalar yırtar ya da yuvarlak uçlu makasla keser; yapıştırmadan önce çiçeğin ve kenar dairelerinin çizili olduğu tabak kalıbının üzerinde bu parçaların yerini dener. Öğretmen 'Yaprakların kaç tane olsun, kenardaki daireler sık mı seyrek mi dursun?' diye sorar; çocuğun vazgeçtiği düzendeki parça saklanır ve yeni düzenle karşılaştırılır. Birlikte çalışan iki çocuktan her biri tabağın bir yarısına karar verir.
E · Eserimi Paylaşıyorum · 20 dakika
Tabaklar çocukların göz hizasında yan yana dizilir, Kütahya kültür sayfası da yanlarına konur. Her çocuk eserinden bir rengi ya da biçimi gösterir, arkadaşları da o eserde fark ettikleri bir ayrıntıyı söyler; konuşmak istemeyen çocuk parmağıyla gösterir. Türkiye ve Ege sayfalarına dönülüp 'Yolculuğumuzda şimdi hangi şehirdeyiz?' diye sorulur, ardından el emeğiyle yapılan tabaklara özen göstermenin bir yolu konuşulur. Her çocuk bir sonraki çalışmada denemek istediği malzemeyi seçer ve tabağını sergilemeye ya da eve götürmeye kendisi karar verir.
Yaşa göre uyarlama
- 4–5 yaş: Sünger büyük bir tutacakla kavranır; renkler ikiyle sınırlandırılabilir.
- 5–6 yaş: Aynı şeklin yönünü veya izler arasındaki uzaklığı değiştirerek bir düzen kurması desteklenir.
- 36–48 ay: İsteğe bağlı uyarlama: süre 15–20 dakikalık kısa parçalara ayrılır. Tek kültür ögesi, bir teknik ve iki büyük parça sunulur; kesme yetişkin tarafından yapılır. Adları ezberleme veya sayfayı tamamlama beklentisi oluşturulmaz.
Aynı konu üzerinde farklı büyüklükte parça ve farklı destek düzeyi sunulur. Büyük çocuk küçük çocuğun ürününü tamamlamaz; malzeme uzatabilir ve kendi denemesini gösterebilir. Sözel anlatım yerine işaret, bakış veya resimle seçim kabul edilir.
Uygulama güvenliği
Yuvarlak uçlu makas ve yaşa uygun malzemeler kullanılır; büyük parçalar tercih edilir. Boyalar ve hamur ağza götürülmez. Görsellerdeki yiyecekler tanıma içindir; bu planda pişirme veya tadım bulunmaz.
Öğretmen gözlemi
- Çocuk renk, malzeme veya yer konusunda bir seçim yaptı mı?
- Desenli tabak için kullanılan tekniği nasıl denedi; ne kadar desteğe ihtiyaç duydu?
- Bir kültür ya da doğa ögesini kendi eserindeki bir ayrıntıyla ilişkilendirdi mi?
Evde devam
Aileye çocuğun seçtiği desenli tabak ayrıntısı anlatılır. Evde bir desen, doku veya benzer biçim fark edilip ertesi gün sözcükle, işaretle veya çizimle paylaşılabilir. Fotoğraf, gezi, yiyecek veya satın alınacak malzeme istenmez.
Öğretmene öneri
Tek oturumda bütün kültür ögeleri anlatılmaz. Aynı il sayfası farklı günlerde yeniden açılabilir. Örnekler yerel çeşitliliği tanıtır; bir yiyeceğin veya sanatın yalnız bu ile ait olduğu söylenmez. Mimari çizimler sanatsal sadeleştirmedir.
Kültür ve doğa kaynakları
Planlarınıza ekleyin
Üyeyseniz Projeler ve Atölyeler sayfasında “Canım Ülkem: Ege Bölgesi” serisini açıp illeri günlerinize dağıtabilirsiniz.
Projeler ve Atölyeler