Canım Ülkem · İç Anadolu Bölgesi
Aksaray: Sepetimin Renkli Şeritleri
Aksaray ilini Gülağaç Selesi, Güzelyurt Çinisi, Güzelyurt Çömleği, Hasandağı gibi kültür ve doğa ögeleriyle tanıtan okul öncesi sanat atölyesi.
- A: 50 dakika · B–E: 20–25 dakika
- Geniş kağıt şeritlerle örgü
- 48–72 ay (36–48 ay uyarlamalı)
Ücretsiz indirin
PDF; öğretmen rehberi, künye, etkinlik planı, Türkiye ve bölge tanıtımı ile 4 görseli bir arada taşır.
Yazdırırken yatay A4 ve gerçek boyut / %100 seçin.
Etkinlik planı
Odak ve kavramlar
sele sepet · alt–üst, sıra, uzun–kısa, tekrar
Malzemeler
Geniş renkli kağıt şeritler, kalın kağıt zemin, yapıştırıcı, yetişkinin hazırladığı geniş kesikler
Öğretmen hazırlığı
İlgili tanıtım ve baskı sayfaları önceden seçilir. A4 yatay ve gerçek boyut / yüzde 100 ayarı kullanılır; dört görsel tek sayfaya küçültülmez. Sele sepet için geniş çalışma alanı hazırlanır. Renkli örnek en fazla bir ortak kopya olabilir; kalıp kullanımı çocuğun ihtiyacına göre seçilir.
01 renkli sanat örneği öğretmene; 02 uygulama kalıbı sanat masasına; 03 renkli kültür kompozisyonu ortak incelemeye; 04 siyah beyaz kompozisyon isteğe bağlı boyamaya ayrılır. Renkli örnek tamamlanmış tek doğru ürün gibi sunulmaz.
A · Tanıma ve sanat (50 dakika)
-
0–5 dakika · Yolculuğa giriş
Öğretmen önce yedi bölgenin resimlerinin olduğu Türkiye sayfasını, sonra İç Anadolu sayfasını açar ve Aksaray'ın çiçekli sepet resmini gösterir. Aksaray kültür resminden sepet ören teyzeyi, lale desenli çini tabağı ve çarkta çömlek yapan ustayı gösterip adlarını okur: 'Bu teyze Gülağaç'ta sele sepet örüyor. Sizin evinizde sepet var mı?'
-
5–10 dakika · Malzemeyle tanışma
Öğretmen mor ve sarı şeritlerle örülmüş sepet örneğini kısaca gösterir, sonra masanın yanına kaldırır. Kesiklerini önceden açtığı ve kenarları sağlam kalan kalın kağıtta bir şeridi bir alttan, bir üstten geçirir: 'Alttan, üstten, alttan, üstten.' İkinci şeride üstten başlar ve şeritlerin uçlarını yapıştırır.
-
10–30 dakika · Kendi eserim
Sepet kalıbının gövdesindeki kesik çizgiler önceden kesilmiştir. Her çocuk bu kesiklerden geniş renkli şeritleri alttan ve üstten geçirir, şeritlerin rengini ve sırasını kendisi seçer. Örülen sepete kalın kağıttan bir sap yapıştırılır; yorulan çocuğa kısa bir esneme arası verilir ve sepetini çocuk kendi eliyle tamamlar.
-
30–40 dakika · Bak ve değiştir
Çocuklar yanındaki arkadaşıyla birlikte sepetlerine bakar. Her çocuk kendi çizdiği büyük bir nesneyi sepetin içine yerleştirir; isteyen bir şeridin yerini değiştirir, isteyen de sepetini olduğu gibi bırakır. Öğretmen çocuğun kararını kısa bir cümleyle söyler: 'Sepetinin içine kocaman bir top çizdin.'
-
40–50 dakika · Paylaş ve toparla
İsteyen çocuk sepetinde bir ayrıntıyı gösterir, öğretmen de sepet ören teyzenin resmini yeniden açar: 'Bu sepeti kimden öğrendik?' Malzemeler birlikte toplanır, yapıştırıcısı ıslak sepetler kurumaları için düz bir yere bırakılır. Öğretmen her çocuğun seçtiği renkleri ve şeritleri nasıl geçirdiğini kısaca not eder.
Devam blokları: farklı günlere dağıtılabilir
B · Kültürü İnceliyorum · 20 dakika
Öğretmen renkli kültür resmini yeniden açar ve çocuklar karlı Hasandağı, Ihlara Vadisi ve saray helvasından ikisini seçer: 'Hangisini doğa yaptı, hangisini insanlar elleriyle yaptı?' Helva yalnızca resimden tanınır. İsteyen çocuk aynı resmin siyah beyaz sayfasında seçtiği bölümü kendi renkleriyle boyar; diğerleri oturdukları yerde çömlek yapan ustanın ellerini canlandırır ya da vadideki yolu parmaklarıyla havada çizer. Sonunda her çocuk bu resimle sepeti arasında ortak bir renk gösterir; konuşmak istemeyen çocuk parmağıyla işaret eder.
C · İki Küçük Deneme · 20 dakika
Öğretmen artan kalın kağıttan kesikleri açılmış iki küçük parça ve iki renk şerit hazırlar. Birinci parçada bütün şeritler alttan başlar, ikincisinde ise şeritler sırayla bir alttan, bir üstten başlar. Önce şu sorulur: 'Hepsine alttan başlarsak desen nasıl olur?' Çocuklar iki parçayı da örer, parçaları yan yana koyar ve gördükleri farkı sözle, işaretle ya da çizerek anlatır. Beklemediği bir desen çıkan çocuk yeni bir parçayla yeniden dener, ilk parçası saklanır; isteyen denemelerden birini kendi sepetine ekler.
D · Kendi Düzenim · 25 dakika
Öğretmen mor ve sarı şeritli sepet örneğini kısaca gösterir, sonra kenara kaldırır ve sorar: 'Senin sepetin hangi renklerden olsun?' Çocuk iki ya da üç renk seçer. Şeritleri yapıştırmadan önce sırayla dizer ve sıradaki rengi tahmin eder: 'Morun ardından hangisi gelecek?' Birlikte çalışmak isteyen iki çocuğa sepetin ayrı birer bölümü verilir; fikrini değiştiren çocuğun ilk parçası saklanır ve yenisiyle yan yana konur. İsteyen çocuk sepetine bir ad verir.
E · Eserimi Paylaşıyorum · 20 dakika
Sepetler çocukların göz hizasında yan yana dizilir, renkli kültür resmi de yanlarına konur. Her çocuk kendi sepetinde bir rengi ya da şeridi gösterir, arkadaşları da o sepette fark ettikleri bir ayrıntıyı söyler; konuşmak istemeyen çocuk parmağıyla gösterir. Öğretmen Türkiye sayfasından İç Anadolu sayfasına geçer, Aksaray'ın çiçekli sepetini bulur ve sorar: 'Ustaların elleriyle yaptığı bir sepete nasıl özen gösteririz?' Her çocuk bir sonraki çalışmada denemek istediği malzemeyi seçer; sepetini sınıfta sergiler ya da eve götürür.
Yaşa göre uyarlama
- 4–5 yaş: İki geniş aralıktan şerit geçirme veya hazır zemine şerit yerleştirme seçeneği verilir.
- 5–6 yaş: İki ya da üç rengin sırasını seçmesi ve bir sonraki şeridin yerini öngörmesi desteklenir.
- 36–48 ay: İsteğe bağlı uyarlama: süre 15–20 dakikalık kısa parçalara ayrılır. Tek kültür ögesi, bir teknik ve iki büyük parça sunulur; kesme yetişkin tarafından yapılır. Adları ezberleme veya sayfayı tamamlama beklentisi oluşturulmaz.
Aynı konu üzerinde farklı büyüklükte parça ve farklı destek düzeyi sunulur. Büyük çocuk küçük çocuğun ürününü tamamlamaz; malzeme uzatabilir ve kendi denemesini gösterebilir. Sözel anlatım yerine işaret, bakış veya resimle seçim kabul edilir.
Uygulama güvenliği
Yuvarlak uçlu makas ve yaşa uygun malzemeler kullanılır; büyük parçalar tercih edilir. Boyalar ve hamur ağza götürülmez. Görsellerdeki yiyecekler tanıma içindir; bu planda pişirme veya tadım bulunmaz. İç boşluklar ve zor kesimler yetişkin tarafından önceden hazırlanır.
Öğretmen gözlemi
- Çocuk renk, malzeme veya yer konusunda bir seçim yaptı mı?
- Sele sepet için kullanılan tekniği nasıl denedi; ne kadar desteğe ihtiyaç duydu?
- Bir kültür ya da doğa ögesini kendi eserindeki bir ayrıntıyla ilişkilendirdi mi?
Evde devam
Aileye çocuğun seçtiği sele sepet ayrıntısı anlatılır. Evde bir desen, doku veya benzer biçim fark edilip ertesi gün sözcükle, işaretle veya çizimle paylaşılabilir. Fotoğraf, gezi, yiyecek veya satın alınacak malzeme istenmez.
Öğretmene öneri
Tek oturumda bütün kültür ögeleri anlatılmaz. Aynı il sayfası farklı günlerde yeniden açılabilir. Örnekler yerel çeşitliliği tanıtır; bir yiyeceğin veya sanatın yalnız bu ile ait olduğu söylenmez. Mimari çizimler sanatsal sadeleştirmedir.
Kültür ve doğa kaynakları
Planlarınıza ekleyin
Üyeyseniz Projeler ve Atölyeler sayfasında “Canım Ülkem: İç Anadolu Bölgesi” serisini açıp illeri günlerinize dağıtabilirsiniz.
Projeler ve Atölyeler