Canım Ülkem · Karadeniz Bölgesi
Gümüşhane: Renkli Kilim ve Dağlar
Gümüşhane ilini Ala Kilim, Pestil ve Köme, Gümüş İşçiliği, Tomara Şelalesi gibi kültür ve doğa ögeleriyle tanıtan okul öncesi sanat atölyesi.
- A: 50 dakika · B–E: 20–25 dakika
- Geometrik baskı ve dağ katmanlama
- 48–72 ay (36–48 ay uyarlamalı)
Ücretsiz indirin
PDF; öğretmen rehberi, künye, etkinlik planı, Türkiye ve bölge tanıtımı ile 4 görseli bir arada taşır.
Yazdırırken yatay A4 ve gerçek boyut / %100 seçin.
Etkinlik planı
Odak ve kavramlar
dağ ve kilim · az–çok, seyrek–sık, iz, tekrar
Malzemeler
Geniş süngerler, yıkanabilir boya, sığ boya tabağı, kalın pastel, renkli kağıt, yapıştırıcı, resim kağıdı
Öğretmen hazırlığı
İlgili tanıtım ve baskı sayfaları önceden seçilir. A4 yatay ve gerçek boyut / yüzde 100 ayarı kullanılır; dört görsel tek sayfaya küçültülmez. Dağ ve kilim için geniş çalışma alanı hazırlanır. Renkli örnek en fazla bir ortak kopya olabilir; kalıp kullanımı çocuğun ihtiyacına göre seçilir.
01 renkli sanat örneği öğretmene; 02 uygulama kalıbı sanat masasına; 03 renkli kültür kompozisyonu ortak incelemeye; 04 siyah beyaz kompozisyon isteğe bağlı boyamaya ayrılır. Renkli örnek tamamlanmış tek doğru ürün gibi sunulmaz.
A · Tanıma ve sanat (50 dakika)
-
0–5 dakika · Yolculuğa giriş
Öğretmen önce yedi bölgenin resimli olduğu Türkiye sayfasını, sonra Karadeniz sayfasını açar ve Gümüşhane'yi gösterir. Gümüşhane'nin renkli resim sayfasındaki Ala Kilim, Pestil ve Köme, Gümüş İşçiliği resimleri adlarıyla okunur; pestil ve köme yalnız resimden tanınır. Öğretmen sorar: 'Bu kadın renkli bir kilim dokuyor. Sizin evinizde kilim var mı?'
-
5–10 dakika · Malzemeyle tanışma
Öğretmen renkli dağları ve turuncu, mavi desenli kilimi gösteren örnek resmi kısa süre gösterir, sonra masanın yanına kaldırır. Geniş süngeri boyaya hafifçe değdirir, fazlasını tabağın kenarında bırakır, kağıda bastırıp yukarı kaldırır: 'Bastır, kaldır. Süngeri kaydırırsam iz nasıl olur?' Boyalı süngerler ve eller ağızdan uzak tutulur.
-
10–30 dakika · Kendi eserim
Çocuklar renkli kağıttan büyük dağ parçalarını resim kağıdının üst bölümüne yapıştırır. Alt bölüme kalın pastelle dikdörtgen bir kilim alanı çizilir ve geniş sünger izleriyle desen kurulur; rengi, yeri ve izin yönünü çocuk seçer. Gerekirse kısa bir hareket arası verilir; eseri çocuk kendisi tamamlar.
-
30–40 dakika · Bak ve değiştir
Çocuk, çalışmasına bir arkadaşıyla birlikte bakar. Öğretmen sorar: 'Bir parçanın yerini değiştirmek ya da yeni bir iz eklemek ister misin?' Çocuk değiştirir ya da olduğu gibi bırakır; öğretmen onun kararını kısa bir cümleyle söyler: 'Mavi dağı en arkaya koydun.'
-
40–50 dakika · Paylaş ve toparla
İsteyen çocuk eserindeki bir ayrıntıyı gösterir; öğretmen Ala Kilim resmini yeniden açıp sorar: 'Bu kilimdeki hangi rengi siz de kullandınız?' Malzemeler birlikte toplanır, ıslak işler düz zeminde kurumaya bırakılır. Öğretmen her çocuğun seçtiği rengi ve kullandığı tekniği kısa bir notla yazar.
Devam blokları: farklı günlere dağıtılabilir
B · Kültürü İnceliyorum · 20 dakika
Öğretmen Gümüşhane'nin renkli resim sayfasını yeniden açar ve ilk çalışmada konuşulmayan iki resmi çocuklarla seçer, örneğin Tomara Şelalesi ile Güveç Yapımı: 'Bu resimde doğa mı var, insanların yaptığı bir şey mi?' İsteyen çocuk aynı sayfanın siyah beyaz halinden seçtiği tek bir bölümü kendi renkleriyle boyar. Güveci elleriyle biçimlendiren kadının hareketi oturulan yerde ellerle canlandırılır. Sonra dağ ve kilim çalışmasıyla boyama arasında ortak bir renk ya da biçim parmakla gösterilir.
C · İki Küçük Deneme · 20 dakika
Kalan süngerler ve boyayla iki küçük kağıt hazırlanır; çocuklar birinde üçgen izi hep aynı yöne, ötekinde farklı yönlere çevirerek basar. Öğretmen başlamadan sorar: 'Üçgeni çevirince desen nasıl değişir?' Renk ve boya iki kağıtta aynı kalır; iz beklenmedik çıkarsa çocuk yeni bir kağıtta yeniden dener. Kağıtlar yan yana konur, çocuk gördüğü farkı söyler ya da parmağıyla gösterir ve isterse bir deseni asıl eserinde kullanır.
D · Kendi Düzenim · 25 dakika
Öğretmen renkli dağ ve kilim örneğini kısaca gösterip kenara kaldırır: 'Bugün kilimin renklerini ve sırasını sen seçiyorsun.' Çocuk parçaları yapıştırmadan önce kağıdın üzerinde dener; aynı şeklin yönünü ya da izler arasındaki uzaklığı değiştirerek sık veya seyrek bir düzen kurar. Birlikte çalışan iki çocuğa kağıtta birer bölüm ayrılır. Fikrini değiştiren çocuğun önceki parçası saklanır; sonunda çocuk eserine bir ad verir, öğretmen onun sözlerini not eder.
E · Eserimi Paylaşıyorum · 20 dakika
Gümüşhane çalışmaları çocukların göz hizasında yan yana asılır, Gümüşhane'nin renkli resim sayfası da yanlarına konur. Her çocuk eserinde bir rengi ya da biçimi gösterir; arkadaşları sırayla fark ettikleri bir ayrıntıyı söyler: 'Onun kiliminde üçgenler çok sık.' Öğretmen Türkiye ve Karadeniz sayfalarını açar, çocuklar Gümüşhane'nin yerini birlikte bulur; ustaların emeğiyle yapılan kilime nasıl özen gösterileceği konuşulur. Her çocuk bir sonraki çalışmada denemek istediği malzemeyi seçer ve eserini sergilemeye ya da eve götürmeye kendisi karar verir.
Yaşa göre uyarlama
- 4–5 yaş: Sünger büyük bir tutacakla kavranır; renkler ikiyle sınırlandırılabilir.
- 5–6 yaş: Aynı şeklin yönünü veya izler arasındaki uzaklığı değiştirerek bir düzen kurması desteklenir.
- 36–48 ay: İsteğe bağlı uyarlama: süre 15–20 dakikalık kısa parçalara ayrılır. Tek kültür ögesi, bir teknik ve iki büyük parça sunulur; kesme yetişkin tarafından yapılır. Adları ezberleme veya sayfayı tamamlama beklentisi oluşturulmaz.
Aynı konu üzerinde farklı büyüklükte parça ve farklı destek düzeyi sunulur. Büyük çocuk küçük çocuğun ürününü tamamlamaz; malzeme uzatabilir ve kendi denemesini gösterebilir. Sözel anlatım yerine işaret, bakış veya resimle seçim kabul edilir.
Uygulama güvenliği
Yuvarlak uçlu makas ve yaşa uygun malzemeler kullanılır; büyük parçalar tercih edilir. Boyalar ve hamur ağza götürülmez. Görsellerdeki yiyecekler tanıma içindir; bu planda pişirme veya tadım bulunmaz.
Öğretmen gözlemi
- Çocuk renk, malzeme veya yer konusunda bir seçim yaptı mı?
- Dağ ve kilim için kullanılan tekniği nasıl denedi; ne kadar desteğe ihtiyaç duydu?
- Bir kültür ya da doğa ögesini kendi eserindeki bir ayrıntıyla ilişkilendirdi mi?
Evde devam
Aileye çocuğun seçtiği dağ ve kilim ayrıntısı anlatılır. Evde bir desen, doku veya benzer biçim fark edilip ertesi gün sözcükle, işaretle veya çizimle paylaşılabilir. Fotoğraf, gezi, yiyecek veya satın alınacak malzeme istenmez.
Öğretmene öneri
Tek oturumda bütün kültür ögeleri anlatılmaz. Aynı il sayfası farklı günlerde yeniden açılabilir. Örnekler yerel çeşitliliği tanıtır; bir yiyeceğin veya sanatın yalnız bu ile ait olduğu söylenmez. Mimari çizimler sanatsal sadeleştirmedir.
Kültür ve doğa kaynakları
Planlarınıza ekleyin
Üyeyseniz Projeler ve Atölyeler sayfasında “Canım Ülkem: Karadeniz Bölgesi” serisini açıp illeri günlerinize dağıtabilirsiniz.
Projeler ve Atölyeler