Ana içeriğe geç
Destek

Canım Ülkem · Doğu Anadolu Bölgesi

Bitlis: Topraktan Renkli Kabım

Bitlis ilini Bitlis Kalesi, Toprak Kaplar, Ahlat Bastonu, Ceviz Reçeli gibi kültür ve doğa ögeleriyle tanıtan okul öncesi sanat atölyesi.

  • A: 50 dakika · B–E: 20–25 dakika
  • Oyun hamuru ve büyük doku izleri
  • 48–72 ay (36–48 ay uyarlamalı)

Ücretsiz indirin

PDF; öğretmen rehberi, künye, etkinlik planı, Türkiye ve bölge tanıtımı ile 4 görseli bir arada taşır.

Yazdırırken yatay A4 ve gerçek boyut / %100 seçin.

Bitlis · Renkli sanat örneği
Renkli sanat örneği
Bitlis · Sanat uygulama kalıbı
Sanat uygulama kalıbı
Bitlis · Renkli kültür kompozisyonu
Renkli kültür kompozisyonu
Bitlis · Siyah beyaz boyama sayfası
Siyah beyaz boyama sayfası

Etkinlik planı

Odak ve kavramlar

toprak çanak · düz–çukur, kalın–ince, yüzey, iz

Malzemeler

Yaşa uygun oyun hamuru, silinebilir çalışma altlığı, geniş yuvarlak uçlu araç

Öğretmen hazırlığı

İlgili tanıtım ve baskı sayfaları önceden seçilir. A4 yatay ve gerçek boyut / yüzde 100 ayarı kullanılır; dört görsel tek sayfaya küçültülmez. Toprak çanak için geniş çalışma alanı hazırlanır. Renkli örnek en fazla bir ortak kopya olabilir; kalıp kullanımı çocuğun ihtiyacına göre seçilir.

01 renkli sanat örneği öğretmene; 02 uygulama kalıbı sanat masasına; 03 renkli kültür kompozisyonu ortak incelemeye; 04 siyah beyaz kompozisyon isteğe bağlı boyamaya ayrılır. Renkli örnek tamamlanmış tek doğru ürün gibi sunulmaz.

A · Tanıma ve sanat (50 dakika)

  1. 0–5 dakika · Yolculuğa giriş

    Öğretmen yedi bölgenin resimli olduğu Türkiye sayfasını, ardından Doğu Anadolu sayfasını açar ve toprak çanağın yanındaki Bitlis adını gösterir. Bitlis'in renkli sayfasından kale, çömlek yapan usta ve bastonlar seçilir: 'Bu usta topraktan kap yapıyor. Evinizde böyle bir kap gördünüz mü?' Bal ve reçel resimlerine yalnız bakılıp adları söylenir.

  2. 5–10 dakika · Malzemeyle tanışma

    Öğretmen turuncu çanağa renkli yuvarlak desenler bastırılmış örnek resmi kısa süre gösterir, sonra masanın kenarına koyar. Çocuklar altlıklarının üstünde büyük birer hamur parçasını avuçlarında yumuşatırken öğretmen 'Hamuru kalın tutalım, parmağımızla geniş yerlere bastıralım.' der. Hamur masada, ellerle kullanılır; kurutma ya da pişirme gerekmez.

  3. 10–30 dakika · Kendi eserim

    Çocuklar hamuru kalın bir disk yapar ve kenarlarını parmaklarıyla hafifçe kaldırarak çanağa çevirir. Yuvarlak uçlu araçla çanağa aralıklı izler bırakılır; rengi, parçanın yerini ve izin yönünü çocuk seçer. Gerekirse kısa bir kalkıp esneme arası verilir ve her çocuk çanağını kendi elleriyle bitirir.

  4. 30–40 dakika · Bak ve değiştir

    Çocuklar yanındaki arkadaşıyla çanaklarına birlikte bakar. Her çocuk çanağının dış kenarına kendi iz sırasını ekler; isterse bir parçanın yerini değiştirir ya da çanağını olduğu gibi bırakır. Öğretmen çocuğun kararını kısa bir cümleyle söyler: 'Mavi parçayı öne aldın.'

  5. 40–50 dakika · Paylaş ve toparla

    İsteyen çocuk çanağındaki bir ayrıntıyı gösterir. Öğretmen Bitlis'in renkli sayfasındaki toprak kaplara dönüp sorar: 'Bu çanağı yaparken hangi resme baktık?' Malzemeler birlikte toplanır, ıslak çanaklar düz bir yere konur; öğretmen her çocuğun seçimini ve tekniğini kısa bir notla kaydeder.

Devam blokları: farklı günlere dağıtılabilir

B · Kültürü İnceliyorum · 20 dakika

Öğretmen Bitlis'in renkli sayfasını yeniden açar ve bu kez bal ile vişne reçeli resimlerini gösterir: 'Bunları kim, nasıl hazırlamış olabilir?' ('Balı arılar yapmış.') İsteyen çocuğa aynı resmin siyah beyaz boyama sayfası verilir; çocuk seçtiği tek bir bölümü kendi renkleriyle boyar. Çocuklar oturdukları yerde çömlek yapan ustanın el hareketini canlandırır. Sonra boyama sayfası ile toprak çanak yan yana konur; çocuk iki üründeki ortak bir rengi ya da biçimi söyler veya parmağıyla gösterir.

C · İki Küçük Deneme · 20 dakika

Kalan hamurdan her çocuğa aynı büyüklükte iki küçük parça verilir. Öğretmen sorar: 'Birini düz bırakıp ötekinin kenarını kaldırırsak ne değişir?' Tahminler alındıktan sonra çocuklar bir düz disk, bir de kenarı yükseltilmiş küçük çanak yapar. İki deneme yan yana konur; çocuk gördüğü farkı söyler ya da gösterir ('Çanağın içi çukur, disk dümdüz.') ve isterse birini asıl çanağında kullanır.

D · Kendi Düzenim · 25 dakika

Öğretmen turuncu çanak resmini kısa bir süre gösterip kenara kaldırır. Çocuk renkli hamur parçalarının yerini çanağının dış kenarında bastırmadan önce dener; takılan çocuğa 'Önce koyup bakalım, beğenirsen bastır.' denir. Çocuk kenarın yüksekliğini, içinin derinliğini ya da izlerin sırasını kendi istediği gibi değiştirir; birlikte çalışan iki çocuk çanağın iki yarısını paylaşır. Sonunda çocuk çanağına bir ad verir ya da en sevdiği ayrıntıyı gösterir.

E · Eserimi Paylaşıyorum · 20 dakika

Çanaklar çocukların göz hizasında yan yana dizilir, Bitlis'in renkli sayfası yanlarına konur. Her çocuk çanağında bir rengi ya da izi gösterir, arkadaşları da o çanakta fark ettikleri bir ayrıntıyı söyler; konuşmak istemeyen çocuk parmağıyla gösterir. Öğretmen Doğu Anadolu sayfasını açar: 'Bitlis nerede, bulalım. Ustaların yaptığı kaplara nasıl özen gösterebiliriz?' Her çocuk bir sonraki çalışmada denemek istediği malzemeyi seçer; çanağını sergiler ya da eve götürür.

Yaşa göre uyarlama

  • 4–5 yaş: Hazır yassı hamur üzerine iki büyük iz bırakma veya bir kenarı yükseltme seçeneği sunulur.
  • 5–6 yaş: Biçimin kenarını, derinliğini veya iz sırasını kendi amacıyla değiştirmesi desteklenir.
  • 36–48 ay: İsteğe bağlı uyarlama: süre 15–20 dakikalık kısa parçalara ayrılır. Tek kültür ögesi, bir teknik ve iki büyük parça sunulur; kesme yetişkin tarafından yapılır. Adları ezberleme veya sayfayı tamamlama beklentisi oluşturulmaz.

Aynı konu üzerinde farklı büyüklükte parça ve farklı destek düzeyi sunulur. Büyük çocuk küçük çocuğun ürününü tamamlamaz; malzeme uzatabilir ve kendi denemesini gösterebilir. Sözel anlatım yerine işaret, bakış veya resimle seçim kabul edilir.

Uygulama güvenliği

Yuvarlak uçlu makas ve yaşa uygun malzemeler kullanılır; büyük parçalar tercih edilir. Boyalar ve hamur ağza götürülmez. Görsellerdeki yiyecekler tanıma içindir; bu planda pişirme veya tadım bulunmaz.

Öğretmen gözlemi

  • Çocuk renk, malzeme veya yer konusunda bir seçim yaptı mı?
  • Toprak çanak için kullanılan tekniği nasıl denedi; ne kadar desteğe ihtiyaç duydu?
  • Bir kültür ya da doğa ögesini kendi eserindeki bir ayrıntıyla ilişkilendirdi mi?

Evde devam

Aileye çocuğun seçtiği toprak çanak ayrıntısı anlatılır. Evde bir desen, doku veya benzer biçim fark edilip ertesi gün sözcükle, işaretle veya çizimle paylaşılabilir. Fotoğraf, gezi, yiyecek veya satın alınacak malzeme istenmez.

Öğretmene öneri

Tek oturumda bütün kültür ögeleri anlatılmaz. Aynı il sayfası farklı günlerde yeniden açılabilir. Örnekler yerel çeşitliliği tanıtır; bir yiyeceğin veya sanatın yalnız bu ile ait olduğu söylenmez. Mimari çizimler sanatsal sadeleştirmedir.

Kültür ve doğa kaynakları

Planlarınıza ekleyin

Üyeyseniz Projeler ve Atölyeler sayfasında “Canım Ülkem: Doğu Anadolu Bölgesi” serisini açıp illeri günlerinize dağıtabilirsiniz.

Projeler ve Atölyeler

Doğu Anadolu bölgesinin diğer illeri

© Okul Öncesi Evrak · Canım Ülkem

Dosyaları kendi sınıfınızda ve kendi çocuğunuzla eğitim amacıyla kullanabilirsiniz. Meslektaşlarınızla bu sayfanın bağlantısını paylaşabilirsiniz; dosyaların kendisini başka sitelere, gruplara veya arşivlere yüklemek ya da satmak için yazılı izin gerekir. Görseller yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış sanatsal sadeleştirmelerdir; harita veya ölçülü çizim değildir.